Ripple kopen? Dit zijn de mogelijkheden
PROFIEL 8-12-2016 16:12:00

De man die 200 jaar oud wil worden: Masayoshi Son van SoftBank, de nieuwe vriend van Donald Trump


Fotobron: Youtube, FOX 10 Phoenix, Dealogic/FT

Door Joost Ramaer

"Masa" noemt Donald Trump hem. Alsof Masayoshi Son en hij al buddies zijn sinds high school. "Masa (SoftBank) uit Japan heeft beloofd vijftig miljard dollar te investeren in de VS", twitterde de President-Elect woensdag triomfantelijk, nadat de Japanse miljardair bij hem op audiëntie was geweest in Trump Tower. "Masa zegt dat hij dat nooit zou hebben gedaan als wij niet de verkiezingen hadden gewonnen!"

Wie is deze Masa? Buiten zakenbankiers en grote beleggers heeft in Europa niemand een idee. Niemand weet ook of het ooit wat zal worden met die investering van vijftig miljard in de VS, en waar dat geld dan naartoe zal gaan. Son doet al meer dan dertig jaar overnames alsof ze geen geld kosten (zie grafiek verder naar onder), en bouwde daarmee een netto schuld op van meer dan honderd miljard dollar.

Maar Son heeft wel iets meer in huis dan de gemiddelde gokker met andermans geld, zo blijkt uit een recent profiel in de Financial Times. Hij werd geboren in 1957 als zoon van een straatarme familie van tweede generatie Koreaanse immigranten in het Zuid-Westen van Japan.

Foto van een computerchip onder zijn kussen

Toen hij negentien was, en student aan een klein college in Californië, kreeg hij voor het eerst een computerchip van Intel in handen. Hij was er zo door gebiologeerd dat hij een uitvergrote foto van de chip onder zijn kussen bewaarde, waar hij "regelmatig naar staarde alsof het een beroemdheid was".

"Dat ding liet me niet meer los", vertelde Son aan de FT. "Ik dacht toen al: op een dag kan zo'n ding meer dan een menselijk brein." SoftBank begon in 1981 als een softwarebedrijfje met twee medewerkers. Maar "Masa" dacht altijd in het groot, vanaf het eerste begin. "Ik heb grote, maffe ideeën", zegt hij er zelf over. "En iedere twee of drie jaar voer ik er een uit."

In 1996 al hing SoftBank beladen met schulden in de touwen na een koortsbui van overnames. Toch besloot Son dat jaar er nog een bij te doen, op dat moment de grootste die hij ooit had gedaan.

De motor achter Masa's M&A-machine is zijn telecombedrijf in Japan

Voor anderhalf miljard dollar kocht hij Kingston Technology, een Amerikaanse chipmaker. Het werd een drama. In 1999 deed hij Kingston weer weg, voor eenderde van de koopprijs. Maar de droom van computerchips die meer kunnen dan de mens, tegenwoordig bekend als kunstmatige intelligentie (KI), zou Son nooit meer loslaten.

Hij overleefde het Kingston-debacle en sloeg in 2006 zijn grote slag door Vodafone Japan op te kopen - voor vijftien miljard dollar, tien keer zoveel als hij voor Kingston had betaald. Met Vodafone als vehikel bouwde hij SoftBank uit tot de derde mobiele provider van Japan. Minder spannend dan KI, maar dit bedrijf is nog altijd de motor van Son's M&A-machine.

Tweederde van SoftBanks Japanse jaaromzet van bijna tien miljard dollar komt uit de Japanse mobielbellendochter. En behalve visionair is Son een even begenadigd opportunist. In 2000 kocht hij een aanzienlijk belang in Jack Ma's Alibaba voor twintig miljoen dollar. Begin dit jaar verkocht hij een plukje van die aandelen. De opbrengst: 18,6 miljard (!) dollar. Ook een investering in Tencent leverde miljarden op.

Helemaal Masa, hoe hij zijn nieuwe Saoedische zakenpartner "MBS" in de watten legde

Behalve al die schuld heeft SoftBank dan ook 25 miljard dollar in cash. Son laat zijn aandeelhouders wel heel hard zweten, maar soms weet hij ze te kalmeren. Onlangs lanceerde hij een ander groots en maf concept: een investeringsfonds in hightech, om zijn balans en beleggers een beetje op adem te laten komen.

Zijn partner in dit verhaal is Mohammed bin-Salman al-Saud, MBS voor intimi: de ambitieuze, pas 31-jarige prins die Saoedi-Arabië wil opstoten in de vaart der volkeren, weg uit de olie, in schone energie en andere doorbraaktechnologieën. Zolang de olie nog stroomt, hebben de Saoedi's geld in overvloed.

Nog voordat het SoftBank Vision Fund goed en wel is begonnen met investeren, heeft het een omvang op papier van honderd miljard dollar: 45 miljard van de Saoedi's, 25 miljard van SoftBank en dertig miljard van andere investeerders. Helemaal "Masa" was het hoe hij MBS inpakte: met een ontvangst in het gastenpaleis van de Japanse overheid.

Helemaal Masa is ook de omvang van zijn hightech-fonds: honderd miljard dollar

Het léék niet alleen een staatsbezoek, het wás ook een staatsbezoek. MBS arriveerde met een gevolg van vijfhonderd man in dertien vliegtuigen. Hij werd getrakteerd op eervolle ontvangsten door de Japanse keizer en de CEO's van Hitachi en van de grote Japanse banken.

Helemaal Masa is ook de tranentrekkende omvang van zijn fonds. Honderd miljard - analisten vragen zich verbijsterd af waar al dat geld naartoe moet. Het is meer dan alle durfkapitalisten van Silicon Valley de afgelopen drie jaar tezamen hebben geïnvesteerd.

Er is al veel te veel geld dat schreeuwt om een hightech-bestemming. Vooral daardoor bleef het voor dit jaar voorspelde knappen van de zeepbel van merendeels zwaar overgewaardeerde, zwaar geld verbrandende Californische start-ups vooralsnog uit.

Zijn kroonprins van Google struikelde over te dure overnames

Wie in zo'n overspannen markt met zoveel geld gaat zwaaien, betaalt vrijwel zeker veel teveel voor iedere overname die hij doet. Precies dat overkwam Nikesh Arora, de voormalige Google-man die door Son naar SoftBank werd gehaald als zijn kroonprins. Anderhalf jaar later mocht Arora weer vertrekken, na een reeks mislukte overnames in India.

Alleen Masa zelf mag met geld smijten. "Er komt een tijdperk waarin het menselijk ras en kunstmatige intelligentie zullen samenwerken aan een rijker en gelukkiger leven", hield hij onlangs zijn aandeelhouders voor. "Dat is waar ik mijn leven aan wil wijden. Ik geloof dat de echte informatierevolutie nog maar net is begonnen. Mijn werk is nog niet af."

Voor de beleggers in SoftBank is het slikken of stikken. Herhaaldelijk overwoog Son om zijn bedrijf, inmiddels een multinational met 63.000 werknemers, weer van de beurs te halen. Tot dusver wisten zijn medewerkers hem dat uit zijn hoofd te praten. Maar met Masa weet je het nooit.

Het is zeer de vraag of Son's werk ooit af zal komen

En hij krijgt vaak gelijk, zij het even vaak op het nippertje. In 2013 kocht hij voor 22 miljard dollar 80 procent van Sprint, de nummer drie op de Amerikaanse markt voor mobiel bellen. Sprint kampt al jaren met verliezen. Son werd aanvankelijk verguisd om de deal. Maar sinds kort gaat het aanzienlijk beter met Sprint.

Kennelijk beheerst hij ook minder glamoureuze kanten van het ondernemerschap als turn-arounds bewerkstelligen bij overnames - of weet hij de mensen te vinden die dat vuile werk voor hem opknappen. Behalve SoftBank profiteerde ook Sprint van Son's belofte aan Trump om vijftig miljard dollar in de VS te investeren. Het aandeel klom met 4 procent.

Het is zeer de vraag of het werk van Masayoshi Son ooit af zal komen. "Er zal eens een tijdperk aanbreken", zo orakelde hij onlangs, "waarin onze gemiddelde levensverwachting tweehonderd jaar zal zijn." Handig voor Masa: dan heeft hij helemaal geen opvolger meer nodig.

Wat denkt u?

Meer nieuws

Analisten over Softbank Corp.

meer analisten

Invoer toevoegen

Aandelen in dit artikel

Softbank Corp. 4.299,00 0,09% Softbank Corp.
Sprint 6,42 0,00% Sprint
pagehit